Akademik temelli değerlendirme aracı

Kurumunuzun proje kültürü
hangi olgunluk seviyesinde?

Dr. Ömür Benek'in doktora araştırması kapsamında geliştirilen ve European Project Management Journal'da (2024) yayımlanan proje kültürü ölçeğinden faydalanılarak hazırlanmış, sektör bağımsız çalışan bir olgunluk matrisi ve çözüm haritası uygulaması.

Ölçeği İncele
Benek, Ö. ve Yazıcı, S. (2024). Measuring Culture in Projects: Scale Development and Validation in a Sample of Turkish Professionals. European Project Management Journal, 14(1), 52–65.
01 — Ölçek Hakkında

Beş boyutlu bir proje kültürü çerçevesi

Ölçek, projelerin kurum içindeki değerini, organizasyonel altyapıyı, süreç olgunluğunu, paydaş iletişimini ve stratejik uyumu birlikte ele alan beş boyut üzerine kurulmuştur. Bu uygulamadaki değerlendirme soruları, söz konusu akademik çerçeveden esinlenerek pratikte kullanılabilecek şekilde uyarlanmıştır.

01

Proje Değeri ve Farkındalık

Projelerin kurumsal hedeflere katkısının çalışanlar ve yönetim tarafından ne ölçüde görüldüğü ve önemsendiği.

02

Organizasyon ve Sistemler

Rol, sorumluluk, PMO yapısı, araç ve altyapıların projeleri ne ölçüde tanımlı biçimde desteklediği.

03

Süreç ve Yöntem

Metodoloji seçimi, risk ve değişiklik yönetimi, edinilen derslerin sistematik biçimde işlenmesi.

04

Paydaş ve İletişim

Paydaş beklentilerinin tanımlanması ve proje bilgisinin doğru kişilere zamanında ulaşması.

05

Strateji Uyumu

Proje portföyünün kurumun stratejik öncelikleri ve yönetişim yapısıyla bütünleşme derecesi.

Yöntem

Ölçek geliştirme süreci

Açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile Türk proje profesyonellerinden oluşan bir örneklemde geçerlilik ve güvenilirlik testlerinden geçirilmiştir.

311
Katılımcı profesyonel
38→22
Madde (EFA/CFA sonrası)
5
Doğrulanmış boyut
2024
EPMJ Cilt 14, Sayı 1
02 — Hazırlayanlar

Dr. Ömür Benek & Prof. Dr. Selim Yazıcı

Dr. Ömür Benek portresi
Ö.BENEK
Dr. Ömür Benek, Ph.D., PMP
PMI Türkiye 2021 Dönem Başkanı

Ömür Benek, Ph.D., PMP

Yönetim ve Strateji Doktoru — PMI Türkiye 2021 Dönem Başkanı

Dr. Ömür Benek, İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nde Yönetim ve Strateji alanında doktorasını tamamlamış; Türkiye'de alanının ilk ve tek "Proje Kültürü Ölçeği"ni geliştirmiştir. Doktora tez çalışmasında örgüt kültürü modelleri ile proje kültürü ve proje performansı arasındaki ilişkileri incelemiş, kurumlara yönelik yol haritası ve öneriler sunmuştur.

PMI Türkiye Derneği'nin 2021 dönem başkanlığını yürütmüş olan Benek, uzun yıllardır farklı sektörlerde yöneticilik, eğitmenlik ve danışmanlık faaliyetlerini sürdürmektedir. Araştırma çalışmaları sonucunda ortaya çıkan proje kültürü ölçeği, Prof. Dr. Selim Yazıcı ile birlikte kaleme alınan makale ile European Project Management Journal'da yayımlanarak akademik camiada da doğrulanmıştır.

Benek, Ö. (2024). Örgüt kültürü modelleri ve proje kültürü: Türkiye'de proje kültürünün proje performansına etkileri üzerine bir araştırma (Doktora Tezi). İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Ortak Yazar
Prof. Dr. Selim Yazıcı portresi
S.YAZICI
Prof. Dr. Selim Yazıcı
İstanbul Üniversitesi İşletme Bölümü

Selim Yazıcı, Ph.D.

Öğretim Üyesi — İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi, İşletme Bölümü

Prof. Dr. Selim Yazıcı, İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İşletme Bölümü öğretim üyesidir. Yıldız Teknik Üniversitesi Makine Mühendisliği'nden mezun olduktan sonra aynı fakültede yüksek lisans ve "Öğrenen Organizasyonlar" başlıklı çalışmasıyla doktora derecelerini tamamlamıştır. Lisans ve lisansüstü düzeyde İşletme Yönetimi, Örgütsel Davranış, Proje Yönetimi, Kurumsal Yönetim ve Girişimcilik gibi alanlarda ders vermektedir.

Araştırmalarını son yıllarda dijitalleşme, FinTech ve InsurTech alanlarındaki dönüşüm süreçlerine yoğunlaştıran Yazıcı, FinTech İstanbul Platformu'nun kurucularındandır; farklı üniversitelerde finansal teknolojiler üzerine dersler vermiştir. Proje kültürü ölçeğinin geliştirilmesi ve EPMJ'de yayımlanan makalenin ortak yazarıdır.

Benek, Ö. ve Yazıcı, S. (2024). Measuring Culture in Projects: Scale Development and Validation in a Sample of Turkish Professionals. European Project Management Journal, 14(1), 52–65.
03 — Faydaları

Ölçek ve olgunluk matrisi ne sağlar?

Beş boyutlu çerçeveyi bir olgunluk matrisine dönüştürmek, kurumların proje kültürünü tek seferlik bir anket değil, izlenebilir ve yönetilebilir bir gösterge haline getirir.

Nesnel bir başlangıç noktası

Kurumun proje kültürünü varsayımlarla değil, doğrulanmış bir çerçeveyle, boyut boyut ölçer.

Karşılaştırılabilir sonuç

Birimler, projeler veya yıllar arası karşılaştırma yapılmasına imkân tanıyan sayısal bir olgunluk skoru üretir.

Zayıf halkayı görünür kılar

Beş boyuttan hangisinin geride kaldığını netleştirerek kaynakların doğru alana yönlendirilmesini sağlar.

Somut çözüm haritası

Her boyut ve olgunluk seviyesi için bir sonraki adımı tanımlayan, uygulanabilir öneriler sunar.

Üst yönetim iletişimi

Proje kültürünü soyut bir kavram olmaktan çıkarıp yönetim kurullarına raporlanabilir bir gösterge haline getirir.

Sektör bağımsız uygulanabilirlik

Ürün veya hizmet türünden bağımsız olarak, proje temelli çalışan her kurumda kullanılabilir.

04 — Sektörler

Sektör bağımsız bir çerçeve, sektöre özgü dinamikler

Ölçeğin beş boyutu, herhangi bir sektöre özgü terminolojiye bağlı değildir; bu sayede farklı sektörlerden proje temelli kurumlarda uygulanabilir. Aşağıdaki sektörler, çerçevenin uygulama deneyimi kazandığı ve boyutların o sektöre özgü dinamiklerle yorumlandığı alanlardan bazılarıdır.

Savunma SVN

Uzun soluklu, çok paydaşlı ve sıkı denetimli programlarda süreç ve strateji uyumu boyutları öne çıkar.

Enerji ENJ

Saha-merkez koordinasyonu yoğun yatırım projelerinde organizasyon ve sistemler boyutu belirleyicidir.

Yazılım YZL

Çevik ve hibrit yöntemlerin bir arada yürüdüğü ortamlarda süreç ve yöntem boyutu farklılaşır.

Bilişim BLŞ

Kurum içi dijital dönüşüm projelerinde paydaş ve iletişim boyutu kritik önem taşır.

Telekomünikasyon TLK

Ürün, altyapı ve müşteri deneyimi projelerinin iç içe geçtiği yapılarda proje farkındalığı belirginleşir.

Sigortacılık SGR

Regülasyon odaklı projelerde strateji uyumu ve yönetişim bütünlüğü ön plana çıkar.

Bankacılık BNK

Portföy büyüklüğü yüksek kurumlarda PMO yapıları ve standart araçlar belirleyici hale gelir.

Otomotiv OTM

Tedarik zinciri ile iç içe yürüyen projelerde paydaş koordinasyonu öne çıkan bir boyuttur.

Havacılık HVC

Yüksek uyumluluk gereksinimli programlarda süreç disiplini ve dokümantasyon kültürü belirleyicidir.

Not: Çerçevenin akademik temeli, farklı sektörlerden proje yönetimi profesyonellerinin katıldığı bir örneklem üzerinde doğrulanmıştır. Yukarıdaki sektör notları, boyutların o sektördeki tipik yansımalarını özetler; kurumunuza özgü sonuçlar aşağıdaki değerlendirme ile elde edilir.

05 — Değerlendirme

Kurumunuzun proje kültürünü değerlendirin

Aşağıdaki 22 ifadeyi kurumunuzun mevcut durumunu düşünerek 1 (Kesinlikle Katılmıyorum) ile 5 (Kesinlikle Katılıyorum) arasında puanlayın.

Proje Kültürü Değerlendirme Formu

Değerlendirmeye başlamadan önce lütfen iletişim bilgilerinizi paylaşın. Bu bilgiler ve verdiğiniz yanıtlar, değerlendirme sonuçlarının kaydı amacıyla saklanacaktır.

Aşağıdaki 8 alan zorunludur. Bilgilerinizi girip devam ettiğinizde değerlendirme formu açılacaktır.

Lütfen tüm alanları eksiksiz ve geçerli bir e-posta adresiyle doldurun.
Bilgileriniz yalnızca değerlendirme kaydınızın oluşturulması amacıyla kullanılır ve üçüncü taraflarla paylaşılmaz.
06 — Sonuç

Proje Kültürü Olgunluk Matrisi

Boyut bazlı sonuçlarınız ve bir sonraki olgunluk seviyesine geçiş için önerilen çözüm haritası aşağıda yer almaktadır.

Genel Olgunluk Seviyesi
Ortalama skor: —